|
Kiedy s³yszy siê nazwê Volvo albo Saab kojarzy siê j± natychmiast z bezpiecznymi, luksusowymi i bardzo drogimi samochodami ze Szwecji.Jak powszechnie wiadomo, wszystko ma swój pocz±tek, swoj± niekiedy bardzo interesuj±ca historiê. W³a¶nie dlatego chcê przedstawiæ dzieje szwedzkiego przemys³u motoryzacyjnego, pisz±c g³ównie o firmie Saab. W polskim internecie nie ma zbyt wiele informacji na temat historii Saaba, dlatego te¿ takie informacje powinny znale¼æ siê na stronach Naszego Klubu.
Opis okoliczno¶ci powstania i pocz±tków dzia³alno¶ci firmy Saab.
Firma Saab do zakoñczenia II wojny ¶wiatowej zajmowa³a siê produkcj± samolotów. Jednak wraz z zakoñczeniem wojny sta³o siê jasne, ¿e popyt na nie drastycznie siê zmniejszy. Dlatego w 1945 roku podjêto decyzjê o zaprojektowaniu samochodu osobowego, choæ istnia³y tak¿e pomys³y, aby zaj±æ siê produkcj± statków. Rêcznie zbudowany prototyp Saab 92001 by³ ju¿ gotowy w 1946 roku, ale prezentacja auta odby³a siê rok pó¼niej. Pokazano go dziennikarzom po raz pierwszy dnia 10 czerwca 1947 roku w kantynie ówczesnej siedziby firmy w Linkoping. Co ciekawe by³ to drugi egzemplarz 90002 a nie 90001. Samochody ró¿ni³y siê zastosowan± w nich szyb± czo³ow± ( pierwszy prototyp mia³ dzielon± szybê czo³ow±, drugi za¶ u¿ jednolit±). W tym samym roku zbudowano pierwsz± seriê kilku nastêpnych próbnych pojazdów o identycznej konstrukcji. Wóz o bardzo aerodynamicznej konstrukcji przyjêto entuzjastycznie. Jeden z autorów podaje nawet, ¿e makietê pierwszego Saba 92 w skali 1:10 badano w tunelu aerodynamicznym. Dzi¶ u ¶wiatowych producentów jest to normalne, jednak przed 60 laty by³a to zaskakuj±ca nowo¶æ. Wspó³czynnik oporu powietrza w tym aucie wynosi³ 0,32, co stanowi³o ¶wietny wynik. ( Mo¿na dodaæ, ¿e wiele produkowanych dzi¶ aut ma t± warto¶æ zdecydowanie gorsz±). Saab 92 by³ wyposa¿ony w silnik 2 cylindrowy, który mia³ moc 25 KM i pozwala³ na osi±gniêci prêdko¶ci maksymalnej w granicach 100 km/h, napêd przekazywany by³ na ko³a przednie. Jak podaje firma Saab na swojej stronie internetowej prototyp znajduj±cy siê obecni w muzeum Saaba w Trollhättan, który wykorzystywany by³ do jazd testowych jest wci±¿ w idealnym stanie, choæ nigdy nie by³ odnawiany. W³a¶ciw± produkcjê opisywanego modelu rozpoczêto w grudniu 1949 roku. Co stanowi pewn± ciekawostkê do 1952 roku wszystkie auta lakierowano na kolor butelkowej zieleni. Dzia³o siê tak dlatego, ¿e ówcze¶nie tylko taki barwnik by³ dostêpny, z nadwy¿ek producentów sprzêtu wojskowego.
Pisz±c o pocz±tkach produkcji i sprzeda¿y samochodów Saab trzeba przedstawiæ t³o historyczne, które towarzyszy³o temu wydarzeniu. Na skutek boomu inwestycyjnego szwedzkiej gospodarki, uda³o siê zahamowaæ inflacjê, a rz±d opracowa³ i wcieli³ w ¿ycie specjalny program stabilizacji ekonomicznej. Rozbudowana polityka socjalna przyczyni³a siê do wzrostu standardów ¿ycia przeciêtnej szwedzkiej rodziny. Da³o to producentowi Saaba na pocz±tku lat 50-tych znakomite wyniki sprzeda¿y. Auta tej marki takie jak Saab 92 i 93 by³y bardzo popularne w¶ród ¶redniozamo¿nych klientów. Modele Saab Sonett i Saab Granturismo 750 by³y to auta typowo sportowe, o zwiêkszonej mocy silnika i op³ywowych kszta³tach. Przeznaczone one by³y dla kierowców ze sportowym zaciêciem i naturalnie z grubym portfelem. Saab szybko znalaz³ siê na 2 miejscu w¶ród rodzimych producentów. W 1959 roku Saab wyprodukowa³ 17 836 pojazdów przeznaczonych na rynek krajowy.
Auta produkowane przez Saaba by³y bardzo nowoczesne, zaawansowane pod wzglêdem konstrukcyjnym, szybkie i komfortowe. Saab 93 posiada³ aerodynamiczne kszta³ty, wyposa¿ony by³ w trzycylindrowy dwutaktowy silnik o pojemno¶ci 748 cm sze¶ciennych i mia³ moc 38 KM. By³o to najpopularniejsze auto tej marki w latach 50 –tych.
Firma Saab nie waha³a siê tak¿e inwestowaæ w sport samochodowy. Znakomity zespó³ in¿ynierów stworzy³ na bazie seryjnego Saaba 93 auto rajdowe, które dysponowa³o moc± 65 KM. Auto to wygra³o w 1957 roku s³ynny Rajd Finlandii. Ze sportem samochodowym wi±zaæ nale¿y te¿ model Saab Sonett Super Sport z 1956 roku. Co ciekawe 40 lat od swojego powstania, bo w 1996 roku ustanowi³ on nowy szwedzki rekord prêdko¶ci w klasie aut o pojemno¶ci silnika do 750 cm sze¶ciennych. Uda³o siê go rozpêdziæ do prêdko¶ci 159,4 km/h.
Lata 60- te to okres wspania³ego rozwoju firmy Saab. Firma rozbudowa³a swój potencja³ produkcyjny. W 1960 roku zakupiono w Nyköping przedsiêbiorstwo Aktiebolaget Nyköping Automobilfabrik, które zajê³o siê sprzeda¿± wozów. W 1965 roku zaczêto produkowaæ w Arlöw Saaba Sonett, a w Kristienhamn otwarto zak³ady maj±ce reperowaæ karoserie, silniki i skrzynie biegów.
W latach 60- tych zaczêto tak¿e produkowaæ modele Saab 95 i 96. By³y to auta luksusowe i nowoczesne. Ju¿ w 1964 roku zaczêto stosowaæ w nich ciekawy system hamulcowy z dwoma niezale¿nymi obwodami. Prawdziwym przebojem okaza³ siê sportowy model Saab Sonett, oparty konstrukcyjnie na swoim poprzedniku z 1956 roku. Posiada³ on plastikowe nadwozie. Wyposa¿ony on by³ w silnik benzynowy o mocy 60 KM, rozwija³ prêdko¶æ maksymaln± 160 km/h, a prêdko¶æ 100 km/h osi±ga³ w 12,5 s. od momentu startu.
Wa¿nym wydarzeniem dla Saaba okaza³o siê przejêcie przez niego w 1969 roku firmy Scania- Vabis A.B. za sumê ok. 800 mln koron szwedzkich. Powsta³y koncern okaza³ siê prawdziwym gigantem, zatrudniaj±cym 23 tys. ludzi.
W latach 70- tych Saab pracowa³ wci±¿ nad rozwojem technicznym swoich pojazdów. Wci±¿ produkowano modele Saab 95 i 96 ale prawdziwym hitem uznano Saaba 99, który wszed³ do produkcji w 1968 roku. Wyposa¿ono go w nowoczesne zderzaki, podgrzewane fotele, oraz wycieraczki i spryskiwacze umieszczone na przednich ¶wiat³ach. By³o to auto bardzo eleganckie, dopasowane idealnie do ówczesnych trendów motoryzacyjnych. Co ciekawe samochód by³ wyposa¿ony w silnik z elektrycznie sterowanym wtryskiem paliwa, a jego moc dochodzi³a do 110 KM. W 1974 roku bardzo popularny szczególnie w Stanach Zjednoczonych ( najwiêkszy zagraniczny rynek zbytu Saaba) by³ Saab Sonett III-generacji. By³o to ma³e, dwumiejscowe, sportowe autko wyposa¿one w 4- cylindrowy, bardzo zwinny silnik.
Warto wspomnieæ o niedosz³ym maria¿u Saaba i Volvo z 1977 roku. Wtedy to bowiem dosz³o do pertraktacji przedstawicieli obu firm na temat ewentualnej fuzji obu przedsiêbiorstw. G³ówn± przyczyn± podjêcia pertraktacji by³a du¿a konkurencja zagranicznych koncernów motoryzacyjnych, oraz planowane obni¿enie kosztów produkcji. Do ostatecznego rozwi±zania w tej sprawie jednak nigdy nie dosz³o, bo kierownictwo firmy Volvo wycofa³o siê z najistotniejszego g³osowania, które mia³o przesadziæ o ca³ej sprawie.
Opis historii samochodów marki Saab zakoñczyæ mo¿na na 1980 roku, kiedy to zaprezentowano model Saab 99 Turbo. By³ to model wyposa¿ony w prze³omowy dla ¶wiatowej motoryzacji silnik z turbin±. Ta jednostka napêdowa powsta³a pod koniec lat 70
tych kosztem wielu milionów koron. Turbina dostarcza³a do silnika po naci¶niêciu peda³u gazu wiêkszej ilo¶ci powietrza i paliwa co umo¿liwia³o lepsze osi±gi, dziêki natychmiastowemu, znacznemu przyrostowi mocy. W 1979 roku rajdowa wersja tego auta zwyciê¿y³a w Rajdzie Szwecji. Jej silnik mia³ moc 270 KM, a 100km/h osi±ga³ po 6 sekundach.
Od lat 80- tych rozpocz±³ siê nieustanny wzrost produkcji aut marki Saab, znajdowa³y one równie¿ coraz chêtniej nabywców na ca³ym ¶wiecie. Samochody te do dzi¶ s³yn± z niezawodno¶ci i piêkna, wielu marzy o ich posiadaniu. Skuteczn± zapor± dla wielu entuzjastów tej marki przed zakupem Saaba okazuje siê jednak czêsto zdecydowanie zbyt wysoka cena.
Jest to tylko malutka czê¶æ ca³ej bardzo obszernej historii marki Saab, powoli bêdê rozbudowywa³ ten dzia³, dodawa³ specyfikacje poszczególnych modeli historycznych Saaba, zdjêcia, ciekawostki i inne informacje.
Ja nazywam siê Pawe³, studiujê Historiê krajów skandynawskich na Uniwersytecie Miko³aja Kopernika w Toruniu i piszê pracê magistersk± o historii szwedzkiej motoryzacji, jest to moja pasja, mam nadziejê ¿e odwiedzaj±c ten dzia³ dowiecie siê czego¶ ciekawego i pozytecznego. Je¶li macie jakie¶ uwagi, sugestie itd. to piszczie na forum znajdziecie mnie pod nickiem kaczmar85
|
(21) Komentarze
